Taşlama Motoru (Zımpara Motoru) Taşı

Çoğu atölyede bir köşede duran iki taşlı tezgah motoru, körelmiş aletleri hayata döndürmenin en pratik yoludur. Bu makinelerde kullanılan taşlar el taşlama disklerinden farklıdır: reçine yerine seramik (vitrifiye) bağlayıcıyla üretilir, daha kalındır ve daha düşük çevresel hızlarda çalışır.

Taşlama motorlarında genellikle iki farklı taş bulunur: kaba işler için iri taneli bir taş ve bileme ile ince işler için ince taneli bir taş. Doğru taşı seçmek, bilenen aletin sertliğini korumak ve güvenli çalışmak açısından önemlidir.

Teknik özellikler

Değerler bu ürün tipinde yaygın görülen genel özelliklerdir; satın alacağınız ürünün etiket ve kataloğunu kontrol edin.

Taş Renkleri ve Aşındırıcı Tipleri

Renk bir ön fikir verir, ancak kesin bilgi için taşın etiketindeki aşındırıcı koduna bakmak gerekir.

Tane Seçimi

Tezgah motorlarında genellikle bir tarafta 36 numara civarında kaba, diğer tarafta 60-80 numara civarında ince taş kullanılır. Kaba taş hızlı malzeme kaldırır ve çapak alma, pas temizleme ve kaba şekillendirme için uygundur. İnce taş ise daha düzgün bir kesici kenar elde etmek ve son bileme için kullanılır.

Matkap ucu ve keski bilemede önce kaba taşla kenar şekli verilir, ardından ince taşla kenar düzeltilir. Çok ince taşlarla kaba iş yapmak taşın tıkanmasına ve ısınmaya yol açar; kaba taşla son bileme ise pürüzlü bir kenar bırakır.

Ölçüler ve Makine Uyumu

Taşlama motoru taşları üç ölçüyle tanımlanır: dış çap, kalınlık ve delik çapı. Örneğin 150 × 20 × 12,7 mm veya 200 × 25 × 32 mm gibi. Delik çapı makinenin miline uymuyorsa taşla birlikte gelen plastik redüksiyon halkaları kullanılır; halkanın taşa ve mile tam oturduğundan emin olun.

Taşın üzerinde yazan maksimum devir, makinenin devrinden yüksek olmalıdır. Türkiye'deki 50 Hz şebekede çalışan iki kutuplu tezgah motorlarının devri genellikle 2.800-3.000 d/dk civarındadır. Taş çapı makinenin koruyucusuna uygun olmalı; makinenin önerdiğinden büyük taş takılmamalıdır.

Taş Takma ve Çınlama Testi

Vitrifiye taşlar kırılgandır ve düşürülmüş veya darbe almış bir taş içten çatlamış olabilir. Takmadan önce çınlama testi yapın: taşı delik kısmından bir parmağa veya tahta bir çubuğa asın ve yan yüzüne tahta bir sapla hafifçe vurun. Sağlam taş net bir çınlama sesi verir; çatlak taş tok ve boğuk ses çıkarır. Boğuk ses veren taşı kullanmayın.

Taşı flanşlar arasına yerleştirirken taşla flanş arasına taşla birlikte gelen kağıt veya karton pulları koyun. Somunu yalnızca taşı sabitleyecek kadar sıkın; aşırı sıkma taşı çatlatabilir. Yeni takılan taşı ilk çalıştırmada önünde durmadan bir dakika kadar boşta çalıştırın.

Takım Dayama ve Koruyucu Ayarı

Takım dayaması (iş dayaması) ile taş arasındaki boşluk mümkün olduğunca küçük tutulmalıdır; genellikle 2-3 mm'yi aşmayacak şekilde ayarlanması önerilir. Geniş boşluk, bilenen parçanın taş ile dayama arasına sıkışmasına ve taşın kırılmasına yol açabilir. Taş aşındıkça bu boşluk artar, bu yüzden dayamayı düzenli olarak yeniden ayarlayın.

Üst koruyucu dili ile taş arasındaki boşluk da küçük tutulmalıdır. Göz siperi her zaman yerinde olmalı, ancak siper koruyucu gözlüğün yerini tutmaz.

Taş Düzeltme ve Bileme Sırasında Isı

Taş kullanıldıkça yüzeyi düzensizleşir, yuvarlaklığını kaybeder veya metal partiküllerle tıkanır. Taşı düzeltmek için taş düzeltme kalemi (elmas kalem) veya yıldız tipi taş düzeltici kullanılır. Düzgün bir taş hem daha iyi keser hem de titreşimi azaltır.

Bileme sırasında bilenen aletin aşırı ısınması, çeliğin sertliğini kaybetmesine neden olur. Kenarda mavi renk görülmesi, o bölgenin temperinin bozulduğunu gösterir. Bunu önlemek için hafif baskıyla çalışın ve aleti sık sık suya daldırarak soğutun. HSS uçlarda ani suya daldırma çatlamaya yol açabileceği için kademeli soğutma tercih edilir.