Rötresiz Montaj Harcı (Grout, Ankraj ve Makine Temeli)

Rötresiz harç (grout), kuruma sırasında hacim kaybetmez; hatta hafif genleşir. Bu özellik, çelik ayak ve taşıyıcı arasındaki boşlukları tam doldurmasını sağlar. Normal harçlarda çekme boşluk bırakır ve yük aktarımını bozar.

Akıcı kıvamda hazırlanır ve kalıp içine dökülür. Yüksek basınç dayanımı sayesinde makine temeli ve kolon altı gibi yük taşıyan yerlerde güvenle kullanılır.

Teknik özellikler

Değerler bu ürün tipinde yaygın görülen genel özelliklerdir; satın alacağınız ürünün etiket ve kataloğunu kontrol edin.

Nerelerde Kullanılır?

• Makine ve pompa temeli alt dolgusu
• Çelik kolon ayağı ve plakası altı dolgusu
• Ankraj bulonu ve korkuluk ayağı sabitleme
• Prekast beton eleman bağlantıları

Rötresiz harçlar, çimento, kalite kontrollü agrega ve genleşme sağlayan katkıların birleşimidir. Bu katkılar harç kuruyup sertleşirken yalnızca çekmeyi dengeler, böylece çelik plaka ile beton arasında tam temas sürer ve yük eşit aktarılır. Titreşimli makinelerde bu temas, bulon gevşemesini ve temel çatlamasını önleyen asıl unsurdur.

Yüksek akışkanlı tipler plaka altında dar boşluklara girer, plastik tipler ise düşey ve eğimli uygulamalarda sarkmaz.

Kıvam Çeşitleri

Akıcı

Dar boşluklara dökülür; kendi kendine yayılır.

Plastik

Orta kıvam, hafif doldurma ve ankraj için.

Kuru kıvam

Dikey yüzeylerde sıkıştırılarak uygulanır.

Nasıl Seçilir?

• Basınç dayanımı: Yük durumuna göre sınıf seçin.
• Kıvam: Boşluk kalınlığı ve uygulama tipine bağlı.
• Priz süresi: Hızlı tip acil işlerde.
• Ortam: Yağlı veya titreşimli yerlerde özel tip.

Seçimde dayanım sınıfı kadar harcın kullanım sıcaklığı ve akışkanlığın korunma süresi de önemlidir. Yaz aylarında akışkanlık hızla düşer, kışın ise priz uzar. Üretici bu aralıkları teknik veri sayfasında verir; sınırların dışında çalışacaksanız ek önlem (soğuk su, ısıtma, örtü) hazırlayın.

Uygulama

1. Taban betonunu pürüzlendirin ve ıslatın.
2. Kalıbı sızdırmaz kurun ve yüksek kenarlı bir lokma bırakın.
3. Harcı su oranına uyarak karıştırın.
4. Tek yönden dökerek havayı çıkarın.
5. Kürü nemli tutun.

Sahada sık yapılan kusurlar

• Kalıp altından harç kaçması nedeniyle boşluk kalması.
• Çok sulu karışım yüzünden ayrışma ve yüzeyde su çıkması.
• Dökümün araya girmesiyle oluşan soğuk derz.
• Kür yapılmaması nedeniyle yüzeyde çatlak.

Bu hataların çoğu, döküm öncesi hazırlık ve ekibin görev dağılımı yapıldığında önlenir.

Makine Temeli ve Kolon Altı Dolgusunda Uygulama Düzeni

Taban hazırlığı

Dolgu yapılacak beton yüzeyi sağlam olana kadar kırılır, yağ ve süt tabakası temizlenir ve yüzey pürüzlendirilir. Grout dökülmeden en az bir gün önce yüzey suya doyurulur; döküm sırasında yüzeyde su göllenmesi bırakılmaz. Kuru ve emici beton harçtaki suyu çeker, harcın akışkanlığı kaybolur ve boşluk kalır.

Kalıp ve basınç yüksekliği

Kalıp harcın akmasına izin verecek kadar sızdırmaz kurulur. Dökümde yüksek bir besleme kutusu (hopper) ile yerçekimi basıncı sağlanır; harç yalnızca bir yönden doldurulur ki hava karşı taraftan çıksın. Havanın hapsolduğu bölgelerde kalıbın üst kenarına tahliye delikleri açılır. Döküm sürekli yapılmalı, durulursa soğuk derz oluşur.

Sıcaklık ve kür

Çok sıcak ya da çok soğuk havada dökülen grout dayanım kaybeder. Karışım suyunun sıcaklığı kontrol edilir, döküm sonrası yüzey ıslak bez ve plastik ile örtülerek kür yapılır. Kür süresi boyunca makine çalıştırılmaz ve titreşim verilmez.

• Karışım için düşük devirli mikser kullanarak hava hapsini azaltın.
• Ankraj bulonlarının dişlerini yağ ve boyadan temizleyin.
• Çıkan fazla harcı sertleşmeden temizleyin.
• Dayanım kazanmadan makine bulonlarını sıkmayın.

Grout seçimi